Op excursie in je woonplaats (9): Het Zand

Zo'n zondag die je aan het verkloten bent. Het leek zulk mooi weer te blijven en wat had ik zin in een grote wandeling. Maar de krant was interessant, de koffie veel lekkerder dan normaal, er belde iemand en ja, ineens was het al bijna 3 uur s' middags dus al veel te laat om nog een grote wandeling te gaan beginnen. En de zon was ook al spoorloos verdwenen.
Maar ik moest mezelf toch wel éven uitlaten?  Vreselijk, eigenlijk. Maar als ik helemaal niet naar buiten zou gaan was dat op het einde van de dag vast aanleiding om me heel slecht en ongezond te voelen.
Dus zuchtend de verstandige schoenen aangetrokken al wist ik niet waar die schoenen me naar toe moesten brengen. Eenmaal buiten wist ik het ineens: natuurlijk! de wijk Het Zand.

Het Noordgedeelte heb ik al eens beschreven hier, (Op excursie in je woonplaats (4)) maar het Zuidgedeelte ligt maar een bruggetje over de Dommel bij me vandaan. Het is mijn meest nabije buurt, dat wil zeggen de meest nabije buiten de vestingwallen.

De wijk kon ontstaan na 1874. Toen mocht de stad buiten de wallen gaan bouwen. Omdat er in het westen al een spoorweg en een spoorweghaven lagen, werd besloten daar de eerste stadsuitleg te gaan maken. Nou viel dat niet zonder slag of stoot te verwerkelijken, want rondom het middeleeuwse Den Bosch bestond de grond uit drassig moeras. Het zaakje moest wel 4 meter worden opgehoogd voor er maar aan bouwen kon worden gedacht en het zand daarvoor werd in Vught opgegraven. (Ja, daarom dus die naam.)

Tussen 1889 en 1914 werd er een bijzonder fraaie stationswijk gerealiseerd met huizen in de meest uiteenlopende stijlen: chalets, neorenaissance, jugendstil, art deco en Amsterdamse School.
Het moet vroeger een heerlijke parkachtige villawijk geweest zijn. De villa's zijn er nog wel, maar dat park?

Naar het museum: Urnen in Oisterwijk

Voor het eerst in de rubriek UIT een museumbezoek. Want dat is al jaren héél erg 'uit zijn' voor mij.
En ik realiseer me nu, dat ik  zelden ontevreden uit een museum kom, al zijn er soms dingen te zien waar ik me wild aan erger of die me totaal onverschillig laten.

Het komt vaak voor dat ik met iemand mee naar een museum ga om die iemand een plezier te doen en voor de gezelligheid. En dan vínd ik het toch prachtig! Vervolgens ben ik de uitnodigende partij innig dankbaar, (een partij die soms wat bevreemd opkijkt van mijn  onverwachte, woeste enthousiasme.)

Tot die categorie behoort ook het bezoek aan de expositie URNEN. Ik heb niet zoveel op met keramiek, maar K. is sinds haar pensionering bezig zich te ontwikkelen tot een echte keramiste: haar kennis van kleisoorten, glazuurmethoden, oventemperaturen, vormen en kleuren breidt zich steeds meer uit en het plezier daarover spat ervan af.

Deze K. heeft op mijn verzoek enkele maanden geleden een urntje gemaakt voor de as van iemand die me erg lief was en is. Mooi.
 
Bij een bezoek aan het Stedelijk Museum alhier, in december, zag ik in de folderkast bij de garderobe een krantje, uitgegeven bij het Europees Keramisch Werkcentrumhttps://sundaymorning.ekwc.nl/ in Oisterwijk ter gelegenheid van de eerste tentoonstelling daar: 150 urnen van voornamelijk Aziatische (Koreaanse) keramisten. O, leuk voor K.! dacht ik meteen en verder niet zoveel. Het was een gezellige aanleiding om elkaar weer eens te ontmoeten.
Wij dus laatst samen naar Oisterwijk.

Het Centrum is gehuisvest in een oude lederfabriek die omgeven is door een woestenij van zand en slik en op sterven na dood -zijnde grassprietjes. Het zal ooit best allemaal mooi worden daar, maar ik kreeg wel ernstige twijfels over mijn initiatief bij het zien van deze omgeving.

Maar één stap over de drempel en  het was helemaal goed. Verwelkomd te worden door neerdalende wolkjes zeepbelletjes: hoe feeëriek is dat?

(de achterkant van feeëriek)

Ik zou me kunnen voorstellen dat er mensen zijn die het onderwerp morbide vinden:  urnen zijn ten slotte bedoeld om as van gecremeerde lichamen in te bewaren. Maar de sfeer in de oude fabriek is bijna sereen te noemen door het mooie licht en de zo eenvoudige maar doeltreffende manier van tentoonstellen. Aan de urnen is, ook duidelijk voor een leek, in hoge mate vakmanschap en liefde besteed.  Veel exemplaren vond ik perfect, maar dan niet in de zin van kille perfectie.

Stilmakend mooi, zal ik maar zeggen en dus buitengewoon geschikt als rustplaats voor het laatste stoffelijk overblijfsel van een lieverd.

Ik heb wat foto's gemaakt, maar die zijn allesbehalve perfect, en als ze dat wel waren, dan nog zouden ze de werkelijkheid maar heel gedeeltelijk weergeven.






 

Naar de film: Idfa on tour (nog een vervolg)

Ja, nog een vervolg, want na de prachtige film uit Servië volgde de film "Amal" uit Egypte (gefinancierd door nog zes andere landen).

Amal is veertien jaar als ze op het Tahrirplein de revolutie in Caïro meemaakt. Je ziet hoe ze aan haar haren over het plein wordt meegesleept door de politie.
De cineast Mohamed Siam heeft haar  daarna 6 jaar gevolgd. Je ziet een puber zo opgroeien tot jong-volwassene. Dat is waarschijnlijk altijd wel boeiend ( denk aan "Boyhood" ) maar hier gaat het niet om een normale, rustige jeugd in een min of meer stabiele maatschappij. Hier wordt een jong mens geportretteerd in een bijzonder woelige, revolutionaire wereld. Een wereld bovendien waarin het leven voor meisjes (althans in mijn westerse ogen) veel moeilijker is dan voor jongens.

Amal is het enige kind van een redelijk welgesteld echtpaar. Uit familiefilmpjes blijkt dat ze door haar ouders  wordt behandeld als een prinsesje .
Een buitengewoon grillig prinsesje met een zeer eigen willetje (ik kan ook zeggen: een strontverwend wicht).

Op haar 14de relt ze als een volwassen revolutionair mee met de jongens op het plein. Ze heeft een waanzinnig grote mond tegen de politie, maar haar meisje-zijn en erg jonge leeftijd vormen een zekere bescherming, hoewel er  beslist niet écht zachtzinnig met haar wordt omgegaan.
Haar vader is dan al gestorven. Aan haar moeder heeft ze geen enkele boodschap, ze doet precies wat ze zef wil.

De filmmaker is Amal dus zes jaar lang elk jaar gaan opzoeken, meerdere keren per jaar. Het is schrijnend om te zien hoe die schreeuwlelijke, maar wel erg dappere en onafhankelijke tomboy verandert in een stil, mooi opgemaakt meisje. Haar vriendje vindt dat ze te uitdagend is en ze gaat een hoofddoek dragen. Van de grote mond is dan al lang geen sprake meer: zowel de klank van haar stem als wat ze zegt met die stem verandert .
Van fel en levendig en woedend, wordt het zacht, gelaten en meegaand.

De laatste beelden van Amal: haar gezicht en dan haar buik: zwanger.

De vriendin met wie ik de film zag was lang niet zo pessimistisch over de toekomst van Amal als ik. M. denkt dat de echte Amal zich over een jaar of 10 wel weer laat zien. M. denkt ook dat Amal haar net aangevangen studie uiteindelijk wel zal voltooien.
Ik ben het daarin niet eens met mijn gezelschap. Maar de regisseur wél :
https://www.volkskrant.nl/film/-amal-bezit-een-kameleontische-natuur-ze-vindt-haar-weg~a4535250/

Naar de film: Idfa on Tour (vervolg)

De lange documentaire "The other side of everything"  is een film van een dochter over haar moeder. En wat voor een moeder!

Het is ook het verhaal van de geschiedenis van Servië in de 20ste eeuw, een geschiedenis waar ik me bij betrokken had kunnen voelen. Als ik me bewuster was geweest van de buitenwereld. Als ik meer belangstelling zou hebben gehad voor politiek.
Toen de burgeroorlog in Joegoslavië woedde was ik aanvankelijk beroerd van wat daar gebeurde. Ik kon me maar niet voorstellen dat Europa dit liet gebeuren zonder ingrijpen. Ik zag de vluchtelingen in het AZC. Medelijden en bewondering.

Maar toen het duurde en duurde, werd ik onverschillig. Ik moest  lachen om een uitspraak van Jules Deelder die over Joegoslavië in oorlog zei: "Bouw er maar een muur omheen, gooi er af en toe wat brood overheen en wacht tot het stil is." 
Bozig was ik ook. Tito was geen fijnzinnig heerschap geweest, maar klaarblijkelijk hadden 'ze' daar zo iemand nodig en als 'ze' niet dictatoriaal onder de duim werden gehouden slachtten ze elkaar af. 

En dan deze film over Servische mensen, Serven nota bene, toch wel de kwalijkste partij leek me zo.
Ik had, tot ik de documentaire zag ,geen idee dat lang niet alle Serven Milosovic-aanhangers waren; dat er grote protestdemonstraties hebben plaatsgevonden.
Een van de leiders daarvan was mevrouw Turajlic, de moeder van Mila Turajlic die deze film heeft gemaakt.

Srbijanka Turajlic, een vrouw van mijn leeftijd maar vergeleken met haar stelt mijn leventje totaal niets voor.
Ik ben zo veel wijzer geworden door deze film, maar ook zo beschaamd.

In het kader van mijn 'reeks'  over culturele uitjes is het niet de bedoeling de recensent te gaan uithangen, zo ik dat al zou kúnnen.  Ik hoop alleen dat het duidelijk is hoeveel deze film mij heeft gedaan.

En ik ben blij deze documentaire te hebben gezien op groot doek, in een zaal vol mensen om me heen.

Naar de film: The best of IDFA on tour

IDFA is een begrip; al zo'n kleine twintig jaar. net als het IFRR dat net weer in Rotterdam van start is gegaan.
Ik heb nog nooit een dergelijk festival bezocht, domweg omdat ik geen idee heb hoe je zoiets aanpakt. Hoe maak je in 's hemelsnaam een keuze?
En hoe kun je meerdere films achter elkaar gaan zien? Hou ik dat wel vol?

Ooit heb ik een speelfilm-nachtmarathon bezocht in Breda. Daar herinner ik me alleen nog maar van dat ik in de foyer heb zitten slapen. En hoe raar het was om rond 7 uur op een zaterdagmorgen in de stad te lopen.
Dat kan je niet bepaald een cinematografische piekervaring noemen.
Toch lijkt het me nog steeds wel wat om eens een passe-partout te kopen en je onder te dompelen in filmfilmfilm. Met mijn huidige slapeloosheid moet dat toch mogelijk zijn?

Om toch een béétje mee te krijgen van een filmfestival heb ik IDFA  on Tour  bezocht: een selectie van 4  documentaires uit het programma van 2017.  (In totaal zijn er ongeveer 300 documentaires vertoond op IDFA 2017).
Je brengt dan 6,5 uur door in het filmhuis waarvan zo’n 3 kwartier aan pauzes is besteed.
De films duurden 28, 81, 83 en 104 minuten. Hier vind je een korte beschrijving van de getoonde films:
https://www.verkadefabriek.nl/programma/film/the-best-of-idfa-on-tour-2018/e_28963/p_72426/

De twee eerst vertoonde films waren in Den Bosch Pirupkura (Brazilië) en As we're Told (Zweden).

Pirupkura   bestaat vooral uit een zoektocht naar de twee enig overgebleven indianen van de Piripkura-stam die in het Amazonegebied wonen. Als die twee niet meer zouden leven kan ook dat stuk oerwoud gekapt worden ten behoeve van boeren en houtzagerijen. Slecht gemaakte, saaie film, die veel vragen onbeantwoord laat. Bovendien hinderde me een soort aapjeskijken-mentaliteit.

De Zweedse film As We're Told

maakte gebruik van papier -maché poppen en kartonnen decors  om confronterend geachte uitspraken van medewerkers van het zweedse equivalent van ons UWV te ventileren. Ik zou het pas écht confronterend hebben gevonden als de medewerkers van dat UWV zélf in beeld waren gekomen, alhoewel m.i. inmiddels iedereen wel weet dat hetgeen irrationele bureaucratie lijkt, wel degelijk de naakte waarheid is. Ik zie er het nut niet van in om de waarheid te verbloemen door absurdistisch poppenspel. Al helemaal niet als het resultaat visueel niet aantrekkelijk is.

Toen in de pauze ook nog bleek dat de Verkadefabriek een wanprestatie leverde op cateringgebied was ik nog minder 'amused',maar de twee volgende documentaires  na de pauze waren  indrukwekkend.
Ontroerend, angstaanjagend, educatief, solidariteit oproepend, boosheid teweegbrengend,  wanhopig makend en toch, heel af en toe ook hoopgevend.  (Wordt vervolgd).


 

Naar de film: Three billboards outside Ebbing, Missouri

4 Golden Globes,4 sterren in bijna elke krant en op bijna elke site , sjongejonge, dat is niet mis. Je bent niet goed snik als je je deze film laat ontgaan, lijkt het.

Maar ik was er niet van ondersteboven. Ik vraag me af wat daar de reden van is. Ligt het alleen aan de film óf komt het door de verpletterende indruk van de film die ik drie dagen eerder zag?

Ik denk dat beide opties geldig zijn. 

Eerst dacht ik alleen aan optie 2, maar nu ik op deze site : https://www.moviemeter.nl/film/1112920 commentaren aantrof waar ik het volkomen mee eens ben, durf ik te zeggen dat het zeker ook aan de film ligt.

Bijvoorbeeld: 

Echt specifieke negatieve punten zijn er niet, behalve dan dat alles zo degelijk en voorspelbaar is dat het gewoon wat saaiig en lui overkomt. Ideaal Oscar-voer dit.

Of:

En ik wil mensen echt niet tegen het zere been schoppen, maar er is echt helemaal niets aan deze film wat opvallend goed is uitgewerkt/uitgediept. Three Billboards is gewoon weer zo'n typische Amerikaanse productie. Keurig afgestemd op de verwachting van de kijkers. Een zooi'tje fucks moeten het verschil maken, want dit hoor je niet in de reguliere blockbuster. En zoals ik al zei, Three Billboards kan je zien als een 16+ art house blockbuster. Dus gemaakt om een succes te worden. Ja, iedereen wil natuurlijk dat zijn film een succes wordt. Maar Three Billboards doet het geforceerd en gaat op safe en toont geen lef, want het is 16+. Oké het enige lef is 16+. Subtiel kan het ook niet zijn, want dan snappen die Amerikanen het niet meer. In principe dus een succes gegarandeerd film. 

Trouw heeft het over een donker en komisch drama, De Volkskrant over  een western die perfect bij deze tijd past, NRC over een gitzwarte geweldskomedie en zo kan ik nog wel even doorgaan. 

En Piet? Die gaat zeker niet zover om te beamen wat Amrou Al-Kadhi zegt in The Independent (a lazy problematic film which didn't deserve an Oscar nomination in any way) maar vindt de sterrenregen sterk overdreven. 

Want allemaal goed en wel: er zijn geen helden, er zijn geen pure ellendelingen, niets is zwart of wit; dat lijkt de basisgedachte achter deze film. Maar hoewel ik deze zienswijze alleen maar kan beamen, moet ik toch zeggen dat er in deze film daarmee iets fout is gegaan. Want als alles en iedereen twee kanten heeft, impliceert dat óók onduidelijkheid. En erger: onverschilligheid. Zeker als een en ander gelardeerd wordt met ha-ha humor.

Geen van de optredende figuren dééd me iets; hun lot liet me volkomen koud. En dat lag beslist niet aan de acteurs, want die zijn fantastisch. En het gegeven van de film vind ik oersterk:

Een moeder verdenkt de politie ervan te weinig moeite te doen om de verkrachter en moordenaar van haar dochter op te sporen. Ze huurt drie enorme reclameborden aan de toegangsweg van haar stadje (Ebbing) waarop ze de volgens haar lakse politie  ter verantwoording roept. Een originele, maar pijnlijke aktie die een reeks nog veel pijnlijker reacties oproept.

Toch blij dat ik 'm gezien heb.

 

Op excursie in je woonplaats (8)

Haha, de inkt van mijn stukje over de Orthenstraat is amper opgedroogd  (nou ja, ) of er moet al rectificatie plaatsvinden.
Ik schreef daar:
 Tot mijn vreugde ontdekte ik winkel(tje)s die men niet aantreft in de straten rondom de Sint Jan:
- een winkel in geestverruimende artikelen

Maar afgelopen zaterdag wandelde ik vlakbij die Sint Jan en ja hoor:
https://www.bd.nl/stadsgezicht-den-bosch/tweede-smartshop-in-den-bosch-wil-minder-geitenwollensokken-ouderwets-jaren-80-zijn~a511cb1a/

Ik vind het maar niks. Als ik een gebruiker was zou ik helemaal niet willen kopen in zo iets cleans!

Spotpen.nl

Naar de film: Killing of a sacred deer

Het is nogal eigenaardig dat de kijkervaring bij  de eerste film  die ik zie, na mijn voornemen om verslag te gaan doen van mijn uitjes, zo volkomen in tegenspraak is met de teneur van de twee inleidende blogjes.

Want na afloop van die film was ik onthutst en zenuwachtig. Wat voor cliché moet ik ten beste geven om de werking van deze film op mijn gemoed te omschrijven? "Een klap in mijn gezicht" is wel een gepaste omschrijving en dat valt dus echt niet te rijmen met 'geblaseerd zijn'.

Het is nu vier dagen na het zien van de film en al vier dagen denk ik meerdere keren per dag aan bepaalde scènes en dialogen. Jammer genoeg ken ik totnutoe geen mensen die de film ook gezien hebben; ik wil zo graag weten wat die ervan denken.

Natuurlijk heb ik de afgelopen dagen een aantal recensies gelezen, maar dat is anders dan de mening van een bekende.

De NRC heeft een dubbelrecensie; deze zal ik hier linken:
https://www.nrc.nl/nieuws/2017/11/28/the-killing-of-a-sacred-deer-is-briljant-a1582897
Er is uiteraard nog veel meer te vinden maar ik had over deze film niets gelezen vóór ik een prachtig zonnige middag ging doorbrengen in een donker zaaltje. Dat was nog  de enige mogelijkheid om de film te gaan zien; hij draaide al een week of vijf.

Dat ik de film beslist wilde zien kwam door de vorige film van de regisseur Yorgos Lanthimos waar ik enkele maanden geleden per ongeluk naar toe gezapt was op tv: "The Lobster".
De film was al zeker een kwartier aan de gang maar na enkele minuten was ik gefascineerd en na afloop wist ik zeker dat ik meer van deze regisseur moest meemaken. Dus toen er een nieuwe Lanthimos uitkwam had ik geen behoefte aan recensies.

["The Lobster" is het absurde verhaal van een maatschappij waarin de staat je verplicht tot het hebben van een relatie. Als je partner je ontvalt, wordt je opgehaald en naar een hotel gebracht . Je moet er dan binnen 45 dagen in slagen om een nieuwe relatie te beginnen, anders word je veranderd in een dier . Je mag wel zelf kiezen wat voor een dier.
Ik denk dat ik nooit bewust op de film had afgestemd als ik deze beknopte inhoud had gelezen.]

"The killing of a sacred deer " heeft eveneens een absurd karakter, er is sprake van bovennatuurlijke gaven en gekmakende rechtlijnigheid, nog geaccentueerd door eigenaardige dialogen en robotachtig acteren. Maar de omgeving is veel hedendaagser en herkenbaarder dan die in "The Lobster" en werkt daardoor, voor mij,intenser.
Lanthimos zegt dat hij de film humorvol heeft bedoeld.
https://www.nrc.nl/nieuws/2017/11/28/mijn-film-is-grappig-bedoeld-echt-a1582895
Nou, dat zie ik er niet aan af, maar hoe het ook zij: in het kader van mijn opzet om door schrijven te onderzoeken of ik te blasé ben om nog te genieten van culturele uitjes moet ik nu al zeggen: NEE.

Het woord 'genieten' is misschien niet helemaal op zijn plaats hier Ik had écht een 'Isid´ or' nodig na afloop in het theatercafé om bij te komen.

Met onderstaand citaat uit 'The Daily Californian' ben ik het dan ook roerend eens.
As terrible as this film might make one feel, it is excellently done, slowly building up to a disturbingly quiet dread. It would be best to go see the film with company. The conversation after the film would be the closest to catharsis you’ll get.
Dát had ik nou wel moeten lezen van te voren.

Blasé?

Site: http://lelombrik.net/31905

Alweer een vraagteken in de titel.
Want ben ik niet gewoon blasé?

Ik heb de laatste jaren meermaals geventileerd dat ik dát ben als ik weer eens zwaar teleurgesteld uit een voorstelling kom. Een voorstelling waar ik echt niet op goed geluk naartoe ben gegaan, maar meestal na lezing van een gunstige of héél gunstige recensie. Dan moet het toch wel goed zijn? Dan ligt het toch alleen maar aan mij dat ik het zo nikserig vind? Ben ik 'blasé'?

Vind ik nergens meer iets aan omdat ik veel dingen gezien heb? Zou goed kunnen, want tja, iemand van 65 heeft nou eenmaal meer gezien dan iemand van 25.

In de meest recente uitzending van radioprogramma De Taalstaat, gewijd aan vergeetwoorden, hoorde ik trouwens de term "ik ben geblaseerd" . Is het ook al een werkwoord? Nee, 'geblaseerd' is een synoniem van blasé.
En de omschrijving in Van Dale? Te mooi om hier niet te citeren:
door te veel genietingen afgestompt, ongevoelig voor verder genot. 

Afgestompt. Ongevoelig. Geen leuke adjectieven als ik die op mezelf moet betrekken.

Maar het is erger dat je  chagrijnig op je stoel zit als de mensen om je heen bij het eindapplaus allemaal gaan staan en zo blij kijken. Ik wil dat ook en doe soms maar mee, ondertussen naarstig speurend naar het goeie moment om het eerst bij de garderobe te zijn en zo snel mogelijk de deur uit.
Het is natuurlijk veel fijner om met glanzende ogen en rooie wangen, licht trillend van zalige opwinding, je handen stuk te klappen en op te gaan in het enthousiasme van de mensen om je heen.
Ja, goddank weet ik hoe dat voelt en het verlangen om het wéér mee te maken is groot.

Nu ik erover nadenk: het was vroeger ook niet altijd hosanna, al was ik het tegendeel van blasé. Gedwongen met school naar opera "Aïda" leverde bijna een schorsing op omdat ik met wat klasgenoten zo klierig was. En ik voel nu nog het gevoel van opsluiting dat ik toen had; ik was niet voor niks klierig geworden en voel spijt omdat ik na de middelbare school nooit meer vervelend durfde te zijn terwijl daar vaak genoeg reden voor is.

Ooit nam ik een duur abonnement op een serie toneelstukken: zes voorstellingen waarvan ik alleen het stuk vóór de pauze heb gezien omdat ik nóg een uur niet verdragen kon. De verveling! De ergernis! En ik word opnieuw boos na 35 jaar omdat de recensies juichend waren geweest maar de voorstellingen ongeïnspireerd en getuigend van minachting voor dat 'domme'publiek.

Een clavecimbelconcert, door Gustav Leonhardt notabene: de enorme opluchting toen ik weer in de buitenlucht stond, want ook toen het gevoel van benauwenis en gevangenschap tijdens het concert in een duister kerkje.

Het is een feit dat de positieve ervaringen de nare in aantal ver overtreffen en een aantal ervan zou ik omschrijven als 'piek-ervaringen'.

De fantastische piekervaringen zijn glanzende pareltjes aan een snoer met veel minder kostbare maar toch mooie kralen en die paar lelijke kleiknikkers ertussen zijn dus beslist in de minderheid.

Het verontrustende van de laatste jaren is - om de vergelijking nog even voort te zetten - dat er niet alleen geen glanzende pareltjes meer lijken te zijn, maar ook niet veel gewoon mooie kralen, evenmin als lelijke kleiknikkers. Maar het zijn stuk voor stuk van die doffe, nietszeggende knopen. Dat gevoel heb ik althans.

Ik hoop dat ik ,door al schrijvend stil te staan bij mijn vrij summiere uitgaansleven, dat doffe wat op te poetsen. Misschien is het allemaal niet zo vlak als ik denk; misschien krijgen dingen meer glans door er meer aandacht aan te schenken, door mezelf te dwingen mijn oordelen te onderzoeken en mijn vaak negatieve kritiek te onderbouwen met argumenten.
Ik betwijfel of ik dat kan, maar het is het proberen waard.
De gezichtsuitdrukking van die kat hierboven op mijn eigen facie ben ik meer dan zat. Ik wil kijken zoals de kat hieronder!

Is Uit uit?

Excursies in mijn eigen woonplaats zullen hopelijk nog vaak gemaakt worden evenals een verslagje ervan op deze plek.
Maar ik wil een tweede 'rubriek' beginnen: over mijn bezoeken aan theater, film en concert.

Nadenkend over een verzameltitel voor  deze stukjes schoot me als eerste bovenstaande slogan te binnen. Ik dacht dat de reclame uit de jaren vijftig stamde, maar zoekend op de site van http://www.geheugenvannederland.nl/ 
kwam dit affiche te voorschijn. Het is een ontwerp van Jan Stradman voor Delamar uit 1967/1968 . Dat de term 'uit' in de slogan destijds klaarblijkelijk uitsluitend betrekking had op het horecagebeuren, stond me helemaal niet bij.
In deze tijd vind ik bezoek aan restaurant of café  niet vallen onder het begrip  'uitgaan', tenzij je naar een goed restaurant gaat, maar dat doe ik nooit.

Ja, ooit was een bezoek aan de Chinees wel degelijk feestelijk uitgaan. En op vrijdagavond naar het café gaan ook. Daar leefde je de hele week naartoe. Maar nu is het zo gewóón om buiten de deur te eten.
En in een café beland ik nog maar zelden en vrijwel nooit uit vrije wil.

Daarentegen vond ik tot ongeveer 1990 naar de bioscoop gaan zo gewóón, daar was niet veel feestelijks aan en ik beschouwde het zeker niet als een uitje, al was het leuk en aangenaam zoals lezen.

Terwijl ik nu naar een film gaan wel degelijk als een echt uitje beschouw, vaak zelfs een intensere beleving dan theater of concert.

Even rondneuzend op internet, kom ik er al snel achter dat de kreet "Uit, goed voor u" niet alleen in míjn geheugen is gekerfd. Ik zal dus op zoek moeten naar een origineler stukjes- verzameltitel.

Op excursie in je woonplaats (7)

Dat die heuglijke verbouwing had plaatsgevonden was eigenlijk bijvangst. Ik wilde de treurigheid van de kennismaking vervangen. Hoe dat te doen, was me eerst niet helemaal duidelijk, maar ik besloot me te concentreren op de neringdoenden in de Orthenstraat en aanpalend gebied. Dus niet op wat er ooit was en niet op de nieuwbouw die daarvoor in de plaats was gekomen. 
Tot mijn vreugde ontdekte ik winkel(tje)s die men niet aantreft in de straten rondom de Sint Jan:
- een winkel in geestverruimende artikelen:

(ik heb geen detailopname, maar de beschrijving van bv. Golden Teacher luidt: gives you happy euphoric energy, strong visual and auditive hallucinations. For the more experienced psychonaut a beautiful journey inside an explosion of happiness with powerful visuals and surprising crazy sounds in your ear)

- een ouwerwetse dump, Yankee-shop geheten, waar onder andere luchtbuksen en luchtbukskogeltjes te krijgen zijn, kruisbogen en pijltjes, camouflagepakken en nog veel meer waarvan ik de toepassing niet weet;
- een kattencafé:

- een sportmassagesalon ingericht als een pitstop en/of garage:

 

- een lelijk-mooie ouwerwetse bioscoop;
- een Afghaans restaurant;
- een Italiaans restaurant:

- een blackhair-salon:

een tattooshop:


- een islamitische slagerij:

en nog een paar praktische zaken waar ik zeker klant van zal worden: een gezellig rommelige copyshop en een goed gesorteerde fotozaak (zodat ik niet naar de vermaledijde MediaMarkt moet die gelegen is in een verre buitenwijk temidden van allerlei andere giga-zaken en bouwmarkten ).

Naast al die vrolijkmakende bedrijvigheid zag ik aan het Peter de Gekstraatje een bijzonder huis. Tot mijn ergernis kan ik niet veel over de geschiedenis van dit huis vinden. Is het de oude brandweerkazerne uit 1875?  Er zijn nu appartementen in. Klein, maar (op de Funda-site tenminste) heel fijn.

 Rechts hiervan staan twee gerestaureerde 'cameren' , eenkamerwoningen uit het begin van de negentiende eeuw.

 En bijna pal hiernaast (toch nog even zeuren) vind je dit:

 Ondanks dat moet ik denken aan de allerlaatste zin uit de slotscene van "Casablanca" . Ja, dat zou best eens kunnen.

Op excursie in je woonplaats ( 6 )

Nee, dat zat me niet lekker: een stadswijk zo dichtbij die ik liever zou gaan mijden. En waarom? Omdat er veel armoedig aandoende nieuwbouw staat? Omdat het er schameler uitziet dan in de twee andere hoofdstraten?

Vooral dat laatste verbaasde me bij nader inzien. In mijn vorige woonomgeving, het uit de kluiten gewassen dorp Ede , vond ik juist de door iedereen als shabby beoordeelde Parkweg, zorgenkindje voor de gemeentelijke planologen, de leukste straat van het verder zo onherstelbaar gemoderniseerde (lees: vernietigde) centrum.

Opnieuw op excursie dus, met een frisse blik.
Ja, de verschrikkelijke nieuwbouw aan de middeleeuwse steegjes achter de Orthenstraat blijft. Maar in de hoofdstraat gebeurde er deze zomer wel wat.
Mensen die er verstand van hebben zullen het waarschijnlijk oppervlakkige mooimakerij vinden,  maar deze zomer is iets allerafschuwelijkst opgefluft en mij bevalt het heel wat beter. Oordeel zelf:




 VOOR

 

NA


Toen ik er 2 weken geleden was, werden juist de steigers weggehaald. En het is  precies zo geworden als de tekening hierboven.

Nadere bijzonderheden vind je hier .

Op excursie in je woonplaats (5)

Lang, lang geleden, bestond 's-Hertogenbosch alleen maar uit een markt met drie toegangswegen: de Vughterstraat (naar Vught), de Hinthamerstraat (naar Hintham) en de Orthenstraat (naar Orthen, hè, hè, wat verrassend toch).

Vorig jaar kocht ik "Bossche straten en stegen", een uitgave van de Kring Vrienden van 's-Hertogenbosch, geschreven door Ed Hupkens. Deel I, 2e druk 2015, heeft als ondertitel : 'De historische binnenstad in 180 doorkijkjes'.

Het boek bestaat uit drie delen. Elk deel bevat beschrijvingen van straten en huizen, gerangschikt naar de drie hierboven genoemde straten.
Het deel over de Vughterstraat-buurt heb ik het eerst gelezen en bewandeld. Daar woon ik namelijk en zo gaat het nu eenmaal als je 'de wereld' wilt gaan verkennen. Vanuit je bekende en veilige holletje steeds grotere cirkels gaan trekken. (Denk aan het adres dat vermoedelijk elke 10jarige wel ooit zal opschrijven: Piet Plek/Molenstraat 60/ Deurne/NoordBrabant/Nederland/Europa/Wereld/Heelal).

Het deel over de Hinthamerstraat en omliggende straten heb ik ook al vaak bekeken en veel ervan heb ik al bewandeld of befietst. Er zijn nogal wat voor mij noodzakelijke winkels in de Hinthamerstraat en ja, ook de Openbare Bibliotheek.

Maar die Orthenstraat-buurt, dat bleef tot vandaag terra incognita. Ik hóef er niet te komen, het ziet er niet aantrekkelijk uit, veel lelijke nieuwbouw leek me. Vandaag dacht ik "onbekend maakt onbemind" en dit stukje binnenstad moet toch ook ontdekt worden door mij? Het staat immers in mijn boek. En hoogstwaarschijnlijk heb ik groot ongelijk.
Nou.
Niet.
Dus.

In vergelijking met de twee andere buurten is in deze wijk enorm veel gesloopt.
Dat is (misschien) te billijken, maar dat er veel zo lelijks voor in de plaats komt,
is onvergeeflijk.

De aantrekkelijke en interessante historische foto's bij deze sectie in het boek zijn letterlijk puur historie. Niets is er overgebleven, behalve de naamgeving en, dat moet gezegd, het stratenplan waarschijnlijk.Dat is op een aantal plaatsen zo kronkelig en warrig dat het wel middeleeuws móet zijn. Maar de charme daarvan is minimaal als die steegjes worden omzoomd door foeilelijke en armoedige nieuwbouw uit de jaren 70 en 80 van de vorige eeuw.

Ik kwam zo knorrig thuis dat ik dáár weer knorrig van werd. Ik ga terug met een fototoestel en zal proberen andere beelden van de Orthenstraat te vangen. Er moet toch íets aardigs te vinden zijn, in een buurt met straatnamen als Water en Vuurplein, Peter de Gekstraatje, Koksche Poort en Het Tweede straatje van Best?





En zegt het wellicht iets dat er geen lemma Orthenstraat is in de nederlandse Wikipedia? Ik vraag maar.

Op excursie in je woonplaats (4)

Ik dacht aan fijne en interessante wandelingen en fietstochtjes die ik gemaakt heb om hier te gaan beschrijven en dat ga ik beslist doen.

Maar ik maak ook excursies die niet zo bedoeld zijn, maar het onverwacht worden.Omdat het tochtjes zijn in stukken stad die ik voor het eerst zie. Dat is meestal niet heel opwekkend, soms tamelijk ontnuchterend, maar altijd nuttig.

Vandaag begon het gisteren toen ik een paar schoenen bestelde bij een internetwinkel. Bezorging was gratis boven een bepaald bedrag. Gratis? Ja, als je het pakje ging afhalen bij een (yuk!) parcelshop. 
Als je het thuis wilde ontvangen, kostte dat  € 12,50 . Dat was me te bar, dus ik koos voor de meest nabije parcelshop, een kleine 2 kilometer hiervandaan. Gevestigd in een SOS Kringloopwinkel in een straat die me volkomen onbekend was.

Vandaag welgemoed op pad met een parapluie voor je weet maar nooit, maar al snel was dat regenscherm hoognodig. Ik probeerde een Hannes-loopt-op-klompen mentaliteit te houden ("door de plassen dat het spat! ") maar het ging niet van harte.

In de kringloopwinkel was men allerhartelijkst en toen bleek dat ik een enorme doos moest meenemen hetgeen niet te combineren was met het voeren van een paraplu, werd er voor een maxi C1000 boodschappentas gezorgd waar de doos precies inpaste.

Mijn jas en schoenen waren, ondanks de parapluie, al niet meer droog en raakten op de terugweg alleen nog maar zompiger door de steeds enthousiaster vallende regen. Na tien minuten kon het me niet meer schelen: als ik toch al nat was kon ik net zo goed wat langer over de terugtocht doen en straatjes inslaan die ik nog nooit was ingeslagen. Dan werd dat vervelende boodschapje toch een soort van 'expotition'.

Een dezer dagen moet ik hetzelfde tripje nog eens maken: de schoenen zijn te groot en moeten terug. Maar dan zal ik die kringloopwinkel eens beter bekijken. Er zijn interessante initiatieven daar:
http://www.deverscholenstad.nl/

Zie hier wat ik (o.a.) zag vanmiddag:

Op excursie in je woonplaats (3)

Martinus Vaeck. Aquarel.1684.

In mijn nieuwe stad zijn veel mensen die erg geïnteresseerd zijn in de stad. Vaak zijn dat 'inkomelingen' net als ik, maar net zo vaak gaat het om 'inboorlingen', hier geboren en getogen en nooit weggegaan. Je kunt er een cursus voor volgen:

    https://www.boschlogie.nl/boschlogie-i

Ik heb me snel ingeschreven, maar kan pas terecht in najaar 2019 (!). In je jeugd waren drie jaar een niet te bevatten eeuwigheid; nu zijn drie jaar een kleinigheid, maar wel eentje waar van de ene op de andere dag iets gebeuren kan dat elk plan torpedeert. Een heel wankel, onzeker kleinigheidje. Daarom ben ik maar wat te hooi en te gras autodidactisch aan het grabbelen geslagen.

Ik herken de interesse voor de plaats waar je geboren bent zeker als je familie daar al 'eeuwen' woont - vroeger waren mensen veel honkvaster om allerlei redenen - maar ik zie ook dat die interesse pas opbloeit  na 'zekere leeftijd'...Simpel gezegd: pas als je oud bent gaat het verleden je interesseren.  Dat is een beetje dom, of heel erg dom, maar zo gáát het meestal wel.

Het is een feit dat ik in mijn nieuwe woonplaats pas na maanden om me heen ging kijken, maar even heb ik - nog in mijn oude woonplaats- toch vooruitgekeken naar het verleden van mijn nieuwe stek.
Ik had op dat moment namelijk de zekerheid van de verhuizing , maar ik voelde me zo lauw, vlak en emotieloos, zo ónblij. Lusteloos goegulde ik het nieuwe adres en de lusteloosheid veranderde in blije opgetogenheid: ik ging wonen in een straat die al in de veertiende eeuw bestond!
Ik werd daar onverwacht vrolijk van; kreeg plotseling  echt zin in het verhuizen.

De Berewoutstraat ontleent haar naam aan Arnout Berwout, die in 1352 het recht kocht om de stadsmuur aldaar te mogen betimmeren. De adellijke familie Berwout woonde begin 14e eeuw in enkele zeer grote huizen aan de Berewoutstraat en Vughterstraat. Helemaal aan de andere kant van de Berewoutstraat stond vlakbij de stadswal de Clockgieterspoort, een gieterij waar kleine klokken werden gegoten. De Clockgieterspoort was gebouwd tegen de oostelijke zijgevel van de nabij gelegen, in 1744 aangelegde Berewoutkazerne. Dit ook wel Barbarakazerne genoemde onderkomen voor manschappen van de vestingartillerie, was in de plaats gekomen van de in 1610 opgerichte barakken op de stadswallen nabij de Berewoutstraat. Alleen aan de kant van de Berewoutstraat zijn de kenmerkende, getoogde 12-ruitsramen van de kazerne nog aanwezig.

De straatnaam komt soms verbasterd voor als Berberstraat. In akten uit 1567 en 1587 wordt de straat ook Aert Berewoutstraat genoemd. Op 7 november 1615 werd vergunning verleend aan Paul Ambrosius van Gerwen voor de oprichting van een oliemolen aan de Berewoutstraat nabij de stadswal. Begin 20e eeuw heeft de straat enkele scholen gekend: de Zustersschool, de Bijzondere Meisjesschool, de Bewaarschool. Rond 1930 was in de straat een lagere school gevestigd, de 'Berewoutschool', die te boek stond als de armenschool van de parochie St.-Cathrien.

uit: Bossche Encyclopedie
tekst: Ed Hupkens

Op excursie in je woonplaats (2)

In de eerste vierenveertig jaar van mijn leven ben ik 12 keer verhuisd, dat is dus grofweg een keer per drie en een half jaar. Dat gemiddelde is wel lelijk naar beneden gehaald door de laatste vijfentwintig jaar maar één keer te verhuizen. Pas een jaar geleden notabene. Ik heb voor mijn doen dus wel heel erg lang op één plaats gewoond.
Achteraf bezien is het daarom niet zo gek dat ik die meest recente verhuizing indrukwekkender vond dan de voorgaande twaalf bij elkaar.

Ik bleek het na een kwart eeuw duidelijk ontwend om snel te wennen. Wennen aan andere straten, andere huizen, ander licht, andere geuren, andere geluiden en veel plezier aan het nieuwe beleven: het lukte niet. Ik vond het niet naar, maar ik vond het ook niet fijn. Het was gewoon niks en dat feit was verontrustend. 

Nu, een jaar na de verhuizing, begrijp ik het best. Daar hoef ik geen diepgravende zelfanalyse op los te laten. Maar wat heerlijk om simpelweg te kunnen zeggen dat het plezier in het nieuwe toch gekomen is. Niet zo snel als vroeger, maar eenmaal daar zeker zo intens. Het is een groot plezier om allerlei nieuwe dingen te gaan ontdekken binnen een straal van luttele kilometers van je bed.

"We are all going on an Expedition," said Christopher Robin, as he got up and brushed himself. "Thank you, Pooh."
"Going on an Expotition?" said Pooh eagerly. "I don't think I've ever been on one of those. Where are we going to on this Expotition?"
"Expedition, silly old Bear. It's got an 'x' in it."
"Oh!" said Pooh. "I know." But he didn't really.
"We're going to discover the North Pole."
"Oh!" said Pooh again. "What is the North Pole?" he asked.
"It's just a thing you discover," said Christopher Robin carelessly, not being quite sure himself.
"Oh! I see," said Pooh. "Are bears any good at discovering it?"
"Of course they are. And Rabbit and Kanga and all of you. It's an Expedition. That's what an Expedition means. A long line of everybody. You'd better tell the others to get ready, while I see if my gun's all right. And we must all bring Provisions."

Op excursie in je woonplaats (1)

Sulliger titel kan ik niet bedenken, maar het is niet alleen het eerste wat in me opkomt, maar bij nader inzien is het ook een titel die de lading het best gaat dekken.

Een jaar geleden ben ik verhuisd en na de eerste maanden vol chaos en ongemak komt er langzamerhand rust en ruimte in je kamers en in je hoofd.
En ook al zijn er nog geen gordijnen, lopen de kabeltjes van je audio-installatie als lianen in een tropisch oerwoud over de vloer  en moet je de schimmelplekken van je brood snijden omdat je de puf niet had om een vriezer te gaan bestellen: plotseling is er een dag dat je daaraan niet als eerste denkt bij het wakker worden.
Je smeert een beschuit, je knipoogt tegen het zonlicht dat je ongehinderd in de ogen schijnt en je stapt met grote stappen over de kabel-lianen heen naar buiten. Die stad in, waarvan je de naam al maandenlang hebt gekoppeld aan je eigen naam op brieven, formulieren en adreswijzigingen, maar die maar niet een vanzelfsprekende combinatie wilde worden met die eigen naam.

En als de tijd gekomen is dat het wél normaal oogt, dan is er meteen het ongemakkelijke gevoel: "maar ik wéét niks van je".
Verliefden die zo een verhouding beginnen komen meestal bedrogen uit. De meesten zijn verstandiger en zeggen: "ik wil je beter leren kennen".  Op excursie dus.

Wat hebben jullie gelezen de laatste tijd? (8-en slot)

Aan alles komt een eind, dus ook aan dit ' feuilleton'  al heb ik het idee dat ik er eindeloos mee zou kunnen doorgaan, dat wil zeggen zolang ik -op welke wijze dan ook-  nog lezen kan .

Mijn aanname dat ik veel minder lees dan vroeger bleek al vrij snel ongegrond.  Ik ben wel anders gaan lezen, meen ik. Bewuster. Dat heeft ongetwijfeld te maken met het feit dat ik nu vaak duitstalige boeken lees. Dat is lastig en dwingt me tot langzaam lezen.

De deelname aan een cursus ' Literatur und Konversation'  bij het Goethe Instituut  verplichtte me bovendien tot het lezen van 5  voorgeschreven romans.

Het heeft me doen beseffen dat ik een grote hekel heb aan ' verplicht lezen'  máár ...dat het bespreken van zo' n "rotboek" in een groep gelijkgestemden onder leiding van een ervaren literatuurdeskundige een fikse meerwaarde geeft aan de leeservaring.

Totnutoe heb ik voor de cursus vier romans gelezen: twee ervan vond en vind ik zo-zo. De andere twee waren een kwelling om te lezen. Allereerst vanwege de moeilijkheidsgraad qua taalgebruik en stijl, maar daarnaast ook door de óf qua gedrag en denkwijze onbegrijpelijke hoofdrolspelers, óf door de indringende confrontatie met de meest negatieve (maar zeker bestaande) aspecten van deze wereld.

Je raadt het al: na de gedachtewisseling in de 'klas'  is de kwelling van het lezen vergeten en omgezet in diepe tevredenheid, ja blijdschap zelfs, omdat mijn doorzettingsvermogen uiteindelijk is beloond met een boeiende ervaring die me meer inzicht heeft verschaft in de wereld of in mijn verhouding tot de wereld.
Soms is één opmerking van een groepslid al voldoende om mijn opvatting over een boek te doen kantelen of om iets onbegrijpelijks aanvaardbaar te maken.

Het thema van de afgelopen maanden was overigens " Neue Deutsche Literatur mit fremden Wurzeln" , met titels waar ik uit eigen beweging nooit naar zou grijpen. Het brengt me veel, maar het is ook heerlijk om straks weer eens in het wilde weg te gaan struinen in de wijde boekenwereld. Nou ja, wild en wijd...in nederlandstalige boeken dan, hè.

Wat hebben jullie gelezen de laatste tijd (7)

 

Waarschijnlijk zit H. van Hetty probeert zich ergens in een hoekje te verbijten en zichzelf af te vragen hoe ze óóit zo'n ogenschijnlijk simpele vraag durfde te stellen (zie de titel van mijn 6 laatste blogstukjes), want dat er zo'n ellenlang relaas zou volgen,  zal waarschijnlijk nooit haar bedoeling zijn geweest.

Ik van mijn kant had -echt waar- geen enkele bijgedachte toen ik over die vraag ging nadenken, zo in de trant van 'nou, dan zul je het weten ook!', maar ik vrees dat mijn feuilleton die verdenking wel kan oproepen.
Ik heb medelijden met H. maar ben haar wel dankbaar voor de vraag want al schrijvende ben ik mij gaan verdiepen in mijn eigen leesgedrag.

Om antwoord te geven op de vraag is het (besef ik pas nu) voldoende om het LibraryThing logootje op mijn blog aan te klikken!
Maar goed dat ik op na-ontsteking loop, want zo nee, dan had ik minder aandacht besteed aan mijn leesmotivatie en wat daaromtrent zoal verder in het hoofd spookt.

In (6) stel ik:

"Is het een ' generatie-ding' ? Dat je  alleen het op papier geschreven woord als werkelijk ervaart? Want zelfs  bij e-boeken heb ik het idee dat ik het boek niet ' echt'  gelezen heb; dat het niet zo beklijft als het papieren boek."

Toen ik dat opschreef vond ik het een mutserige opmerking, een waar ik overigens nog steeds achter sta, maar het doet me deugd (minder mutserig dan ik denk) dat hoogleraar boekwetenschap Lisa Kuitert een boek heeft geschreven waarin mijn gevoelens omtrent e-boeken worden herkend én verdedigd.

Een recensie van dit boek had ik uit Trouw van 21 oktober gescheurd om later te lezen. Jij kunt 'm hier lezen: (niet alleen studenten).

Die linktekst is niet cryptisch, hoor. Klik er maar op.